CYKL EWALUACJA SZKOLEŃ · CZĘŚĆ 2 Z 3

Ewaluacja szkoleń: budowa ankiety ewaluacyjnej – praktyczne wskazówki

ŹRÓDŁO: PERSONEL I ZARZĄDZANIE · MAJ 2013 · STR. 2-6

Gotowy wzór ankiety może być użyteczny tylko wtedy, gdy odpowiada temu, co organizacja rzeczywiście chce zmierzyć. Autorzy przedstawiają zasady budowy logicznego, rzetelnego i przyjaznego respondentom narzędzia.

Osiem zasad dobrej ankiety

Struktura ankiety wpływa na motywację respondentów i jakość odpowiedzi. Autorzy zalecają zaczynanie od pytań łatwych, porządkowanie tematów w logiczne bloki, ostrożność przy pytaniach otwartych oraz umieszczanie pytań ogólnych i danych o respondencie na końcu.

Optymalna długość nie oznacza automatycznie jednej strony. Przy nowym lub dużym programie rozwojowym potrzebne może być bardziej rozbudowane narzędzie. Dopiero po zebraniu danych można je skracać bez utraty ważnych informacji.

Rzetelność zamiast pozornej prostoty

Pojedyncze pytanie o ogólną satysfakcję jest podatne na przypadkowe wpływy. Kilka pytań dotyczących tego samego obszaru może zapewnić bardziej precyzyjny pomiar, jeśli ich łączenie ma uzasadnienie psychometryczne.

Ankieta powinna być projektowana tak, aby wyniki można było porównywać, agregować i analizować. Zbyt różne skale oraz przypadkowa konstrukcja pytań ograniczają późniejszą interpretację.

Jak formułować pytania?

Język musi być dostosowany do respondentów, prosty i jednoznaczny. Pojęcia specjalistyczne powinny być zdefiniowane. Należy unikać pytań łączących dwa problemy, pytań sugerujących, hipotetycznych i takich, które wymagają od respondentów wskazania przyczyn, których nie znają.

Pytania powinny odnosić się do bezpośredniego doświadczenia uczestnika. Zamiast pytać o osobowość prowadzącego, lepiej opisać obserwowalne zachowania. Zamiast pytać jednocześnie o treść i sposób prowadzenia, należy rozdzielić te elementy.

Skale odpowiedzi mają znaczenie

Świat opinii i postaw nie jest czarno-biały, dlatego odpowiedzi typu tak lub nie często są zbyt mało precyzyjne. Skala powinna umożliwiać pokazanie stopnia oceny, a jej konstrukcja musi pasować do rodzaju mierzonej informacji.

Dobrze zaprojektowane pytania pozwalają później badać relacje: na przykład sprawdzić, które elementy pracy trenera lub programu są najsilniej związane z ogólną oceną szkolenia.

Wniosek dla organizacji

Skuteczna ankieta nie powstaje przez zebranie kilku intuicyjnych pytań. Jest narzędziem pomiarowym, którego struktura, język, skale i kolejność pytań powinny wynikać z planu analizy i decyzji biznesowych.